Elektrisch orkest en de stem

.

Links van mij, tegen de computertafel aangeschoven, staat een toetsenbord te lonken. Staat hier al vele jaren en ik heb er nooit veel mee gedaan. Een Yamaha PSR-740. Met drumkits en instrumenten van over de hele wereld in het klankbestand. En ritmeboxen. Tis eigenlijk een compleet orkest. Het pijporgel vind ik erg leuk maar de piano is toch wat me verliefd op het apparaat maakte. Mijn dochter was een jaar of zes en we wilden een toetsenbord hebben om lekker op te pingelen. We dachten met 80 gulden toen nog wel klaar te zijn en keken in de etalages bij de Kijkshop hier in de buurt. Tja, toen ik zag wat daar stond geloofde ik niet dat het geluid dat eruit zou komen ons erg bevredigend in de oren zou klinken. Op dat moment stelde ik voor de bus naar de binnenstad te nemen en naar een echte muziekwinkel te gaan, Alphenaar, bij het station. Tamara vond dat een puik plan dus dit deden we. Wauw, ik kwam daar al altijd graag binnen voor de keur aan prachtgitaren maar nu ging het dus om een toetsenbord, en dat was andere koek. Het idee van 80 gulden had ik al losgelaten; het zouden er minimaal 200 mogen worden. Ja hoor, mooie geluiden maar eh…mag ik nog wat meer horen? Natuurlijk kon dat; de man die ons hielp riedelde wat op een apparaat van rond de 400 gulden. Dat begon er op te lijken; onze monden vielen al bijna open. De man zei dat ie niet wist met welk budget ie rekening moest houden en pingelde onderwijl wat op een nog duurder exemplaar en ja…toen was ik verkocht! Die elektrische piano klonk als een echte! Dat was dan 800 gulden dank u wel beleefd. Maar er was geen enkele twijfel. De man voegde er nog een goed verkooppraatje aan toe: dit was een tweedehandsje van een tweedejaars student conservatorium die hier al die tijd goed mee vooruit kon. Veel muziekleraren prezen dit instrument ook aan. Dus wij gingen naar huis met een Yamaha PSR-740!

Heb er graag achter gezeten in late nachten om vriendinnen te verrassen met mijn improvisaties; ik blufte een heel eind heen voor ze door hadden dat ik in mijn mogelijkheden wel erg beperkt was en verdomd weinig zwarte toetsen raakte, en als het al gebeurde, steeds dezelfde. Dan deed ik alsof ik Gurdjieff was en mijn muziek was bedoeld om het aardse bestaan te transcenderen in de oren van mijn luisteraar. Pling, plong, pling, plong, ik vond het helemaal niet moeilijk. Maar natuurlijk werd mijn bluf ook weer doorzien en dan was ik er weer even klaar mee. Ik wil het apparaat toch beter gaan benutten, heb erboven schema´s opgehangen met de juiste vingerzettingen voor verschillende akkoorden. Ik denk te snel dat ik iets niet kan, heb mezelf nooit een ritmisch gevoel toegedicht bijvoorbeeld. Maar op de gitaar in samenspel met anderen heeft zich geopenbaard dat ik in goede doen de boel toch aardig weet te laten swingen. Dus dat moet op dit apparaat ook kunnen. Denk nu aan Herman Brood die eens uitlegde hoe hij op de piano begonnen was. Hij hoorde Little Richard en dacht: dat wil ik ook kunnen! Hij begon met een song van twee akkoorden en oefende net zo lang tot ie het in zijn vingers had, daarbij ook ritmisch lekker variërend. Das een goeie voor mij. Niks geen bluf maar bescheiden en eenvoudig beginnen. Begon op de gitaar ook met meest simpele liedjes als, natuurlijk, House Of The Rising Sun van The Animals. Of, nog makkelijker, Horse With No Name van America. Nu achter het toetsenbord na een weekend proberen meteen Glenn Gould willen evenaren is wat onrealistisch vrees ik op mijn oude dag. Dus gewoon beginnen met stilte en goed luisteren bij iedere aanslag die volgt als ik de grote voorbeelden na probeer te doen, dan ontwikkelt het zich vanzelf. Op gitaar was Neil Young op een gegeven moment erg favoriet, want die gozer maalde er ook niet om als ie een snaar niet of verkeerd raakte. Jan Akkerman heeft eens over hem gezegd dat het hem nog meeviel dat zijn vingers niet tussen de snaren knel kwamen te zitten. Met een toetsenbord heb je daar geen last van.

Zoals gezegd, behalve de piano zitten er ik weet niet hoeveel instrumenten in het programma verborgen die eenvoudig met nummercodes of, dat kan ook, een draaischijfje, zijn op te roepen. De shakuhachi? Jawel, present. Slide guitar? Natuurlijk, hebben we. Je kunt er zelfs een ambulance, sambaballen en vuurwerk mee oproepen! Als dat maar goed gaat! Je kunt ook het linkerdeel van het toetsenbord begeleiding met een instrument laten spelen en dan rechts soleren met een ander. En nog veel meer wat staat in een boek waarvoor ik te lui was om die te lezen. Ik dacht, in deze tijd van armoede en verderf, dat ding te verkopen omdat ik er toch weinig achter zit, maar dat levert tegenwoordig toch ook geen stuiver meer op; alles is nu nieuw veel beter voor veel minder geld dan ik er, in verhouding, toen voor betaalde. En al komt er morgen iemand met 200 euro morgen langs dan zeg ik toch: ¨Ben je gek of zo?! Ik doe mijn orkest toch niet in de uitverkoop!¨ Er zijn liedjes van Adele en ook van Birdy die me telkens weer het verlangen geven dezelfde reeksen van klanken op de zwarte en witte toetsen te kunnen spelen. Ach, ik noem hier twee namen maar de wereld van muziek ontlokt me zo vaak de drang ook zelf weer muziek te maken, liefst met vrienden. En hoe fijn is het dan niet als je op de gitaar en het toetsenbord met gemak, wat je in je mentale fonotheek hoort, weet te kunnen vinden? Kwestie van toewijding, zo is dat met alles.

Groot voordeel voor jonge musici van deze tijd is internet. Masterclasses in alle soorten en maten, van Julian Bream tot Al Di Meola, van The Beatles tot…o nee, vergissing, toen bestond internet nog niet. Maar er is tegenwoordig, dat is echt bijzonder, geen bibliotheekpas en reisje nodig om kennis van iets op te doen; je klikt wat aan, tikt iets in en je bent er al diezelfde minuut. En het aanbod waaruit je kunt kiezen is dan overweldigend. Gedurende dit blog barst ik bijna uit mijn voegen door het idee hyperlinks in mijn teksten onder te brengen, zodat bij iedere artiest ook voor muziek gekozen kan worden. Ik zie daar van af, het leidt af en als men wil kan met zelf wel vinden. Je kunt in feite ieder woord van deze tekst hyperlinken als je het gek wilt maken; ben benieuwd wie dit idee het eerst gaat jatten. Hoe dan ook, we hadden het over muziek en de mogelijkheid van jongeren tegenwoordig om overal bij te kunnen. In vroeger dagen moest je je stinkende best doen voor je een Maestro kreeg te spreken en nu verschijnen kinderen jonger dan 10 op tv en laten zien en horen wat ze zich via internet zelf hebben eigengemaakt op het gebied van de zangkunst bijvoorbeeld.

Zang, ja, de zang, die zit ook op mijn toetsenbord. Ik kan ermee hele koren met elkaar laten zingen. De zangstem is het allereerste muziekinstrument dat ieder mens kent. Al krijs je als een kraai, het zingen is na geboorte toch twijfelloos opgestaan. Al die andere instrumenten komen later. De stem is uniek in haar kracht emotie over te dragen. Een akoestische piano kan dat beter dan een elektrische dachten we vroeger maar de stem is zo direct aan het hart van de mens verbonden dat het voor altijd de andere instrumenten als begeleiding achter zich laat. Moet het optreden wel goed zijn natuurlijk, anders krijgt het orkest de lof.

De stemmen uit het elektronisch toetsenbord zijn een knappe nabootsing maar blijven steriel, kennen niet de directe verbondenheid met het hart van wie er ook maar toetsenist is, waar de getalenteerde zanger en zangeres die vrijheid wel hebben. Je hebt nep en namaak, en dat kan best wel eens leuk zijn, maar het gaat natuurlijk om het echie. Het gaat om zingen, zingen, zingen. Als ik depressief ben blijk ik meestal al een week niemand gesproken te hebben. Praten is ook zingen; tis intonatie die dan bevrijdt. Schrijven is ook bevrijdend en werkt totaal zuiverend als ik bij iedere grap keihard lach en bij verdriet tranen zie vallen, maar het gebruik van de stem stilleggen, zoals in spirituele tradities nog wel eens een optie is, vind ik ontkenning van bestaan zelf. Het doet me denken aan de vraag: ben je liever doof of blind? Ik ben liever horend en ziend sufferd!

Je hebt zwarte en je hebt witte toetsen. Zie jij apartheid? Ik niet tenzij ik blind was. Gebruik geen toetsen maar raak ze aan, voel ze, leef met ze en hoor ze. Alle toetsen zijn van iedereen, een ieder zegt er verschillende dingen mee. Muziek is vrij van filosofie, reden waarom New Age-mensen zo opzichtig dansen, omdat ze alleen maar met de ander bezig zijn. Alles is een toetsenbord. Ook dit ding met symbolen voor me die me een influistering ontlokt er eens stevig op te gaan rammen. Hoeveelste toetsenbord is dit al Lieverd? O nee, ik ben gescheiden. Ze gingen trouwens niet stuk door mijn geram maar door alle as die er in gevallen was. En die ik worden ga. Dit lichaam danst al en de werkelijkheid ervan wordt gevreesd door de wormen die het licht betreden als muziek het hart verlicht, alle filosofie ten einde is.

.

Advertenties

Over Joost Lips

https://bodemlozebeeldentuin.wordpress.com/
Dit bericht werd geplaatst in muziek, proza en getagged met , . Maak dit favoriet permalink.

5 reacties op Elektrisch orkest en de stem

  1. basstarter zegt:

    Ga d’r voor!! Neil Young die hangt op mijn kast geplakt, achter mijn gitaren. Tis toch wat dat ik tegenwoordig ouwe kerels van 70 opplak. Zag hem deze zomer voor de eerste keer optreden. Geen spijt van.

  2. Joost Lips zegt:

    Nee, daar hoef je echt geen 70 voor te zijn. Dat generatieconflict doet me denken aan de keer dat ik naar Genesis ging, ondertussen zonder Peter Gabriël, en Phil Collins als zanger. Het publiek wilde oude nummers horen en Phil Collins hun laatste album promoten, en toen zei ie tegen het publiek: ¨You only want the old shit!¨

  3. basstarter zegt:

    of het waar is weet ik niet maar Neil Young had ook een leuke. Zijn publiek was hetzelfde en hij had eens een heel ander soort album gemaakt. Zij dat spelen voor de zaal, ze waren niet enthousiast en ze wilden Heart of Gold horen. Toen zei hij, I am going to play something for you that you heard before. Hun juichen. Maar hij speelde dus gewoon de nummers van dat album die ze net hadden gedaan. Dat hadden ze dus echt al gehoord.
    Concert Red Hot Chilis Nijmegen paar jaar terug. Ik was er geweest dus wilde de commentaren gelezen. Meer dan een zei dat het mooi was maar dat ze wat minder moesten improviseren…..

  4. Joost Lips zegt:

    Dat kan wel eens het album Transformer Man van Neil Young geweest zijn; dat was wel even wat anders!

  5. basstarter zegt:

    zou me niet verbazen. Ik had me nog niet zo verdiept in de midlife crisis van Neil maar dit is wel heftig anders.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s